Na południe od Fenicjan mieszkała grupa ludu semickiego zwanego Izraelitami. Byli pomniejszym czynnikiem w polityce regionu. Jednak ich religia – znana dziś jako judaizm – rozkwitła jako religia światowa, a później wpłynęła na religie chrześcijaństwa i islamu. Znaczna część historii i wierzeń religijnych Izraelitów została ostatecznie spisana w Biblii hebrajskiej, której fragmenty są znane chrześcijanom jako Stary Testament. Według ich historii Izraelici wyemigrowali z Mezopotamii do Palestyny, którą Hebrajczycy nazywali Kanaanem. Prowadzili styl życia oparty na wypasaniu stad, a nie na rolnictwie. Następnie z powodu suszy Izraelici wyemigrowali do Egiptu, gdzie byli zniewoleni, aż Mojżesz wyprowadził ich z Egiptu. Wędrowali przez wiele lat po pustyni, aż wrócili do Palestyny.

Niektóre interpretacje ostatnich dowodów archeologicznych zaprzeczają szczegółom relacji biblijnej. Jednak ogólnie naukowcy zgadzają się, że między 1200 a 1000 p.n.e. izraelici wyłonili się jako odrębna grupa ludzi, zorganizowana w plemiona, które założyły zjednoczone królestwo znane jako Izrael.

Do czasów króla Salomona, który panował od około 970 do 930 roku p.n.e., izraelici przejęli kontrolę nad całą Palestyną i uczynili Jerozolimę stolicą Izraela. Salomon znacznie wzmocnił władzę królewską. Rozszerzył rząd i armię oraz zachęcał do handlu. Salomon jest najbardziej znany z budowy świątyni w Jerozolimie. Izraelici postrzegali świątynię jako symboliczne centrum swojej religii i samego królestwa Izraela. Pod rządami Salomona starożytny Izrael był u szczytu potęgi.

Podzielone królestwo


Po śmierci Salomona napięcia między plemionami północnymi i południowymi w Izraelu doprowadziły do ​​powstania dwóch oddzielnych królestw. Królestwo Izraela składało się z dziesięciu północnych plemion i miało stolicę w Samarii. Na południu królestwo Judy składało się z dwóch plemion i miało stolicę w Jerozolimie.

W 722 roku p.n.e. Asyryjczycy najechali Królestwo Izraela i wysłali wielu izraelitów do innych części imperium asyryjskiego. Ci rozproszeni Izraelici („dziesięć zaginionych plemion”) połączyli się z sąsiednimi ludami i stopniowo stracili swoją tożsamość.

Konflikt w Palestynie

Konflikt w Azji Południowo-Zachodniej ma długą historię. Kiedy Izraelici wkroczyli do Palestyny, około 1220 roku p.n.e., osiedliły się tam już inne ludy. Jednym z tych ludów byli Filistyni. Przez ponad dwa stulecia Izraelici i Filistyni walczyli o władzę.

Do 1020 roku p.n.e. Izraelici znaleźli się na skraju podboju przez Filistynów. Izraelici zdecydowali się porzucić luźną organizację plemienną, decydując się zjednoczyć się za jednym ze swoich członków, Saulem, który został królem.

Początkowo Saul i mała armia, którą zorganizował, odnieśli sukces. Jednak około 1000 roku p.n.e., kiedy odważyli się spotkać Filistynów na otwartej równinie, Saul i jego armia zostali pokonani.

Kolejny król Izraelitów, Dawid, pokonał Filistynów i ustanowił kontrolę nad całą Palestyną. Chociaż później Izraelici zostali podbici i rozproszeni, Palestyna pozostała Ziemią Obiecaną w umysłach wielu Żydów. W 1948 roku w Palestynie utworzono niezależne żydowskie państwo Izrael. Ponad dwie trzecie tamtejszej ludności stanowili arabscy ​​muzułmanie, którzy nie chcieli być rządzeni przez Izraelczyków. Arabscy ​​sąsiedzi nowego państwa byli oburzeni. W 1964 r. założono arabską organizację zwaną Organizacją Wyzwolenia Palestyny, aby stworzyć niezależne arabskie państwo Palestynę. Konflikt między Arabami a Izraelczykami o Palestynę trwa do dziś.

Królestwu Judy udało się przez chwilę zachować niepodległość, ale wkrótce na horyzoncie pojawił się nowy wróg. Chaldejczycy pokonali Asyrię, podbili Królestwo Judy i całkowicie zniszczyli Jerozolimę w 586 roku p.n.e. Wielu obywateli królestwa Judy zostało wysłanych jako jeńców do Babilonii. Niewola babilońska ludu Judy nie trwała długo. Persowie zniszczyły królestwo chaldejskie i pozwolił ludowi Judy wrócić do Jerozolimy i odbudować swoje miasto i świątynię. Odrodzone Królestwo Judy pozostawało pod kontrolą Persów aż do podbojów Aleksandra Wielkiego w IV wieku p.n.e.. Lud Judy przeżył, ostatecznie stając się znany jako Żydzi i nadając swoje imię judaizmowi. Niewola babilońska zmieniła judaizm. Stała się religią bezpaństwową, opartą na przekonaniu, że Bóg nie jest przywiązany do jednego konkretnego kraju, ale jest Stwórcą i Panem całego świata.

Religia


W wierzeniach żydowskich jest tylko jeden Bóg, zwany Jahwe, Stwórca świata i wszystkiego, co się w nim znajduje. Bóg rządził światem; wszystkie ludy były Jego sługami, czy o tym wiedziały, czy nie. Bóg stworzył naturę, ale nie był w naturze. Gwiazdy, księżyc, rzeki, wiatr i inne naturalne zjawiska nie były bogami, jak wierzyły inne starożytne ludy, ale dziełem Boga. Wszystkie dzieła Boże można podziwiać ze względu na ich niesamowite piękno, ale nie czczono ich jako bogów.

Ten potężny twórca nie został jednak usunięty z życia, które stworzył. Bóg był sprawiedliwy i dobry i oczekiwał dobra od swego ludu. Jeśli nie posłuchają jego woli, zostaną ukarani. Był jednak także Bogiem miłosierdzia i miłości: „Pan jest łaskawy i współczujący, nieskory do gniewu i bogaty w miłość. Każda osoba może mieć osobisty związek z tą potężną istotą”.

Żydzi byli monoteistami; wierzyli w jednego Boga. Przymierze, prawo i prorocy to trzy aspekty żydowskiej tradycji religijnej. Żydzi wierzyli, że podczas exodusu z Egiptu, kiedy Mojżesz wyprowadził swój lud z niewoli do ziemi obiecanej, Bóg zawarł z nimi przymierze, czyli umowę. Jahwe obiecał, że będzie ich prowadził, jeśli będą przestrzegać prawa Bożego zawartego w Dziesięciu Przykazaniach. Według Biblii Jahwe dał te przykazania Mojżeszowi na górze Synaj.

Żydzi wierzyli, że niektórzy nauczyciele religijni, zwani prorokami, zostali posłani przez Boga, aby głosili Jego ludowi.

Era proroctwa trwała od XI do V wieku p.n.e., kiedy lud Izraela i Judy stawał w obliczu groźby lub znosił podboje ze strony potężnych sąsiadów. Prorocy ogłosili, że niewierność Bogu przyniesie karę i katastrofę, ale odwrócenie się od zła przyniesie Boże miłosierdzie.

Od proroków wyszły nowe koncepcje, które wzbogaciły tradycję żydowską. Późniejsi prorocy, tacy jak Izajasz, przejęli troskę o całą ludzkość. Wszystkie narody pewnego dnia przyjdą do Boga Izraela. Wizja ta obejmowała koniec wojny i ustanowienie pokoju dla wszystkich narodów świata.

Prorocy również wzywali do sprawiedliwości społecznej. Potępiali bogatych za powodowanie cierpienia biednych. Potępili luksusy jako bezwartościowe i zagrozili Izraelowi proroctwami o strasznych karach za te grzechy. Mówili, że przykazaniem Boga jest sprawiedliwe życie, dzielenie się z sąsiadami, troska o biednych i nieszczęśliwych oraz współczucie. Gdy według proroków nie przestrzegano przykazania Bożego, społeczność była zagrożona. Te słowa proroków stały się źródłem uniwersalnych ideałów sprawiedliwości społecznej.

Religia Izraela była wyjątkowa wśród religii zachodniej Azji i Egiptu. Najbardziej dramatyczną różnicą było przekonanie Żydów, że jest tylko jeden Bóg dla wszystkich narodów (monoteizm). We wszystkich innych religiach w tamtym czasie dostęp do bogów mieli tylko kapłani (i niektórzy władcy). W tradycji żydowskiej wszystkie życzenia Boga zostały spisane, choć przekazywane ludowi przez proroków. Żaden duchowy przywódca nie mógł twierdzić, że tylko on znał wolę Bożą. Ta wiedza była dostępna dla każdego, kto potrafił czytać Torę.

Chociaż prorocy zaczęli troszczyć się o całą ludzkość, żądania judaizmu – potrzeba posłuszeństwa Bogu – zachęcały do ​​oddzielenia Żydów od ich nieżydowskich sąsiadów. W przeciwieństwie do większości innych ludów Azji Południowo-Zachodniej, Żydzi nie zaakceptowali bogów swoich zdobywców lub sąsiadów i nie stali się częścią innej społeczności. Aby pozostać wiernym żądaniom Boga, mogli nawet odmówić lojalności przywódcom politycznym.

Podziel się z kolegami

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *