Średniowieczna cywilizacja islamu

Ogólnie rzecz biorąc, okres imperium arabskiego był pomyślny. Arabowie prowadzili intensywny handel nie tylko w świecie islamskim, ale także z Chinami, Cesarstwem Bizantyjskim, Indiami i Azją Południowo-Wschodnią. Handel odbywał się zarówno statkami, jak i karawanami wielbłądów, które podróżowały z Maroka na dalekim zachodzie do krajów za Morzem Kaspijskim.

Od około 750 r. handel kwitł za panowania dynastii Abbasydów. Z południa Sahary przybywało złoto i niewolnicy; z Chin, jedwab i porcelana; ze wschodniej Afryki, złoto i kość słoniowa; a z krajów Azji Południowo-Wschodniej i Indii drzewo sandałowe i przyprawy. Egipt dostarczał zboże; Irak dostarczał bawełnę, daktyle i kamienie szlachetne; a zachodnie Indie dostarczały towary tekstylne. Rozwój bankowości i wykorzystanie monet ułatwiły wymianę dóbr.

Rola miast


Wraz z kwitnącym handlem pojawiły się dobrze prosperujące miasta. Podczas gdy Abbasydzi byli u władzy, Bagdad, stolica Abbasydów, znana jako Miasto Pokoju, był prawdopodobnie największym miastem imperium i jednym z największych miast na świecie. Jednak po powstaniu Fatymidów w Egipcie, handel przeniósł się na Kair. Pewien podróżnik opisał Kair jako „jedno z największych i najbardziej znanych miast na całym świecie, pełne okazałych i godnych podziwu pałaców… i najwspanialszych świątyń”. Innym wielkim miastem handlowym był Damaszek we współczesnej Syrii.

Bagdad, Kair i Damaszek były ośrodkami działalności administracyjnej, kulturalnej i gospodarczej w swoich regionach. Poza tymi stolicami podróżni nie uważali miast islamskich za szczególnie okazałe, chociaż miasta, te które znajdują się głównie na obszarach Europy, przyćmiewają ich. Przykładem jest Kordoba, stolica Hiszpanii Umajjadów. Licząca dwieście tysięcy mieszkańców Kordoba była po Konstantynopolu największym miastem w Europie.

Miasta islamskie miały charakterystyczny wygląd. Zwykle najbardziej imponującymi budynkami miejskimi były pałace kalifów lub lokalnych namiestników oraz wielkie meczety, w których odbywały się nabożeństwa. Były też budynki publiczne z fontannami i zacisznymi dziedzińcami, łaźnie publiczne oraz bazary czy targowiska.

Bazar, czyli zadaszony targ, był ważną częścią każdego muzułmańskiego miasta. Na bazarze można było kupić towary z wielu regionów. Aby zagwarantować wysokie standardy, inspektorzy rynku egzekwowali przepisy, takie jak codzienne mycie lad i pojemników. Ustalono wytyczne dla żywności przygotowanej do sprzedaży na targu. Jedna zasada głosiła: „Mięso z grilla powinno być przygotowywane wyłącznie ze świeżego mięsa, a nie z mięsa chorego zwierzęcia i kupowanego za niską cenę”. Na bazarze znajdowało się również wiele sklepów rzemieślniczych, a także usług, takich jak pralnie i łaźnie.

Mieszkania i żywność w imperium islamskim


Warunki mieszkaniowe w Cesarstwie Islamskim w tym okresie były bardzo zróżnicowane w zależności od regionu i warunków ekonomicznych poszczególnych rodzin. W miastach domy często budowano z kamienia lub cegły wokół drewnianej ramy. Większe domy często budowano wokół wewnętrznego dziedzińca, gdzie mieszkańcy mogli schronić się przed kurzem, hałasem i upałem ulic miasta.

Czasami trzymano tam zwierzęta domowe, takie jak kozy i owce.

Domy bogatych często miały kilka pięter. Pokoje na piętrze miały balkony i okna zakryte okiennicami, aby zapewnić prywatność i ulgę od ciepła i zimna osobom przebywającym w środku. Ściany były otynkowane i ozdobione wzorami.

Biedni mieszkańcy miast i wsi mieszkali w prostszych domach z gliny lub niewypalanej cegły. W miastach biedni często tłoczyli się w chatach zbudowanych wokół otwartego dziedzińca. W kamienicach mogli mieszkać pomniejsi kupcy i rzemieślnicy. Beduini, podobnie jak koczownicy w innych miejscach, mieszkali w namiotach, które można było rozbierać i przenosić zgodnie z potrzebami dnia.

Wyżywienie znacznie się różniło w zależności od pozycji ekonomicznej. Biedni gotowali kaszy, jaglaną lub groch, podawane od czasu do czasu z mięsem. Chleb był kluczowy w diecie ubogich. Zwykle robiony z pszenicy, można go było znaleźć na stołach w całym regionie, z wyjątkiem pustyń, gdzie gotowane ziarno było podstawowym pożywieniem.

Bogaci mieli większą różnorodność w swojej diecie. Muzułmanie nie jedzą wieprzowiny, ale ci, których było na to stać, często podawali inne mięsa – gotowane lub pieczone – takie jak jagnięcina, drób czy ryby. Na stołach zamożnych znaleziono także różnorodne warzywa i owoce, w tym winogrona, pomarańcze, morele, daktyle i brzoskwinie. Produkty mleczne wytwarzane z mleka owiec, kóz, wielbłądów i krów obejmowały ser, masło i jogurty. Do niektórych potraw używano łagodnych przypraw, takich jak pieprz i sól. Do przysmaków należały słodycze z miodem, jako substancją słodzącą.

Znaczenie rolnictwa


W tamtym czasie imperium arabskie było bardziej zurbanizowane niż większość innych obszarów świata. Niemniej jednak większość ludzi nadal mieszkała na wsi, utrzymując się z rolnictwa lub pasterstwa.

We wczesnych stadiach imperium większość gruntów rolnych była własnością niezależnych chłopów. Później zamożni właściciele ziemscy zaczęli gromadzić duże majątki. Niektóre ziemie należały do ​​państwa lub sądu i były uprawiane przez niewolników. Jednak w dolinach Tygrysu, Eufratu i Nilu większość rolników pozostawała niezależnymi chłopami. Pomimo wszystkich zmian, jakie zaszły od czasów starożytnego Egiptu, chłopi znad Nilu nadal uprawiali ziemię tak, jak robili to ich przodkowie.

Społeczeństwo Islamskie


Bycie muzułmaninem to nie tylko oddawanie czci Allahowi, ale także życie zgodnie z naukami Allaha, które zostały objawione w Koranie, który został skompilowany w 635 r. Tak jak Bóg zarządził, ludzie muszą żyć. Odpowiedzi na pytania dotyczące polityki, ekonomii i życia społecznego można uzyskać, postępując zgodnie z naukami islamu.

Struktura społeczna


Według islamu wszyscy ludzie są równi w oczach Allaha. W rzeczywistości jednak nie dotyczyło to imperium arabskiego. Istniała dość dobrze określona klasa wyższa, która składała się z rządzących rodzin, wyższych urzędników, koczowniczych elit i najbogatszych kupców. Jednak nawet zwykli kupcy cieszyli się takim szacunkiem, jakiego nie mieli kupcy w Europie, Chinach czy Indiach.

Jedna grupa ludzi w świecie islamskim nie była uważana za równą. Byli niewolnikami. Podobnie jak w innych badanych cywilizacjach, niewolnictwo było powszechne. Ponieważ muzułmanie nie mogli być niewolnikami, większość ich niewolników pochodziła z Afryki lub z nieislamskich populacji w innych częściach Azji. Wielu zostało schwytanych na wojnie.

Niewolnicy często służyli w wojsku. Dotyczyło to zwłaszcza niewolników rekrutowanych z Turków z Azji Środkowej. Wielu niewolników, zwłaszcza kobiety, było służących jako pomoc domowa. Czasami niewolnikom pozwalano kupić swoją wolność. Prawo islamskie jasno mówiło, że niewolników należy traktować sprawiedliwie, a uwolnienie ich uznano za dobry uczynek.

Rola kobiet


Koran zapewnia kobietom duchową i społeczną równość z mężczyznami. Wierzący, mężczyźni i kobiety, mieli być przyjaciółmi i obrońcami siebie nawzajem. Kobiety miały prawo do owoców swojej pracy oraz do posiadania i dziedziczenia majątku. Kobiety odegrały znaczącą rolę w powstaniu islamu w czasach Mahometa.

Islamskie nauki wyjaśniały różnice między mężczyznami i kobietami w rodzinie i porządku społecznym. Obaj mieli prawa i obowiązki. Jednak, podobnie jak w większości ówczesnych społeczeństw, w społeczeństwie muzułmańskim dominowali mężczyźni.

Każda kobieta miała męskiego opiekuna, czy to ojca, brata czy innego krewnego. Rodzice lub opiekunowie aranżowali małżeństwa dla swoich dzieci. Koran pozwolił muzułmanom mieć więcej niż jedną żonę, ale nie więcej niż cztery. Jednak większości mężczyzn nie było stać na więcej niż jedną, ponieważ musieli zapłacić posag (dar pieniężny lub majątek). Kobiety miały prawo do swobodnego zawarcia małżeństwa, ale w pewnych okolicznościach miały również prawo do rozwodu. Cudzołóstwo było zabronione zarówno mężczyznom, jak i kobietom.

Po rozprzestrzenieniu się islamu starsze zwyczaje podważyły ​​prawa, którymi cieszyły się wczesne muzułmanki. Na przykład niektóre kobiety przebywały w odosobnieniu w swoich domach i nie dopuszczały do ​​kontaktów towarzyskich z mężczyznami spoza ich własnych rodzin. Jeden z prawników napisał, że „kobieta powinna opuścić swój dom tylko trzy razy: kiedy jest prowadzona do domu swojego oblubieńca, po śmierci rodziców i kiedy idzie do własnego grobu.

Zwyczaj polegający na wymaganiu od kobiet, aby podczas publicznych wystąpień mieli przykryte praktycznie wszystkie części ciała, był powszechny w miastach i nadal jest praktykowany w wielu społeczeństwach islamskich. Należy jednak zauważyć, że zwyczaje te zawdzięczały więcej tradycyjnej arabskiej praktyce niż Koranowi. Pomimo ograniczeń pozycja kobiet w społeczeństwie islamskim była lepsza niż w dawnych czasach, kiedy kobiety często traktowano jak niewolnice.

Podziel się z kolegami

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *