Tomasz z Akwinu (1225-1274)

Tomasz z Akwinu urodził się około 1225 r. w Lombardii we Włoszech, w rodzinie hrabiny Teano. Gdy miał zaledwie pięć lat, Akwinata został wysłany do klasztoru Montecassino na studia u mnichów benedyktynów. Pozostał tam do trzynastego roku życia, kiedy z powodu wielkich niepokojów politycznych Montecassino stało się miejscem bitwy Tomasz został zmuszony do opuszczenia miasta.

Akwinata został następnie przeniesiony do Neapolu, gdzie studiował w domu benedyktynów afiliowanym przy Uniwersytecie w Neapolu. Tam spędził następne pięć lat, poznając twórczość Arystotelesa i bardzo zainteresował się współczesnymi zakonami. W szczególności Akwinata zainteresował się ideą życia w służbie duchowej, w przeciwieństwie do bardziej tradycyjnego i chronionego stylu życia, do którego był przyzwyczajony z mnichami na Montecassino.

Tomasz z Akwinu zaczął uczęszczać na uniwersytet w Neapolu około 1239 r. W 1243 r. wstąpił potajemnie do zakonu dominikanów i otrzymał habit w 1244 r. Kiedy jego rodzina dowiedziała się o tym, porwali go i przetrzymywali w niewoli przez rok i próbowali pokazać mu błędy jego decyzji. Ich próba była bezskuteczna i gdy w 1245 r. został zwolniony, Akwinata wrócił do zakonu dominikanów. W latach 1245-1252 Tomasz z Akwinu studiował u dominikanów w Neapolu, Paryżu i Kolonii (gdzie został wyświęcony w 1250 r.), a ostatecznie wrócił do Paryża, aby uczyć teologii na Uniwersytecie Paryskim.

W czasie gdy Kościół katolicki miał przytłaczającą władzę, a ludzie zmagali się z ideą współistnienia filozofii i religii, Tomasz z Akwinu połączył wiarę i rozumowanie. Wierzył że wiedza, czy to zdobywana przez naturę, czy przez studia religijne, pochodzi od Boga.

Dowody na istnienie Boga


Tomasz z Akwinu przez całe swoje życie napisał niesamowitą liczbę tekstów filozoficznych, które dotykały wielu różnych tematów, od filozofii przyrody i dzieł Arystotelesa po teologię i Biblię. Jego najsłynniejsze i najbardziej obszerne dzieło, Suma Teologiczna, dostarcza najbardziej szczegółowych informacji o poglądach filozoficznych Tomasza z Akwinu. Akwinata zaczął Sumę Teologiczną jakiś czas po 1265 roku i pisał ją aż do swojej śmierci w 1274 roku.

Suma Teologiczna jest podzielona na trzy części, z których każda zawiera własne podziały. To w części 1 znajduje się najsłynniejszy tekst filozoficzny, Pięć dróg. W ten sposób Tomasz z Akwinu próbuje udowodnić istnienie Boga.

Tomasz z Akwinu zaczyna od stwierdzenia, że ​​chociaż filozofia nie jest wymagana w krzewieniu wiedzy Boga, może pomóc teologii. Następnie próbuje odpowiedzieć na następujące pytania:

1. Czy zdanie „Bóg istnieje” jest nam jasne samo z siebie?

2. Czy można to udowodnić?

3. Czy Bóg istnieje?

Tomasz z Akwinu przedstawia pięć dowodów na istnienie Boga. W swoich Pięciu drogach łączy idee teologii z racjonalnym myśleniem i obserwacjami ze świata przyrody, aby udowodnić istnienie Boga.

Dowód 1: Argument niewzruszonego poruszającego

Widzimy że są rzeczy na tym świecie, które są w ruchu. Wszystko, co jest w ruchu, zostało wprawione w ruch przez coś innego, co było w ruchu. Ten obiekt jest w ruchu, ponieważ został wprawiony w ruch przez inny obiekt, który był w ruchu, i tak dalej, i tak dalej. Jednak nie może to w nieskończoność cofać się, ponieważ nigdy nie byłoby pierwotnego ruchu (a zatem nigdy nie byłoby późniejszego ruchu). Zatem musi istnieć niewzruszony poruszacz, który jest pierwszy i który jest rozumiany jako Bóg.

Dowód 2: Argument z pierwszej przyczyny

Wszystko jest przez coś spowodowane i nic nie może być spowodowane przez siebie. Każda przyczyna jest wynikiem poprzedniej przyczyny, a ta poprzednia przyczyna była wynikiem innej poprzedniej przyczyny. To nie może się cofać w nieskończoność, ponieważ jeśli nie ma pierwotnej przyczyny, nie ma dalszych przyczyn. Musi więc istnieć nieuzasadniona pierwsza przyczyna, którą należy rozumieć jako Boga.

Dowód 3: Argument z nieprzewidzianych okoliczności

W naturze obserwujemy że rzeczy zaczynają istnieć, a potem przestają istnieć. Jednak wszystko, co istnieje, musi pochodzić z czegoś, co istnieje, a jeśli jest możliwe, aby coś nie istniało to nie istniałoby wcześniej i nie istniałoby teraz. Musi więc istnieć istota, której istnienie nie będzie zależało od istnienia innych, i rozumie się że jest to Bóg.

Dowód 4: Argument stopniowy

Obserwujemy że istoty ludzkie mają różne stopnie cech (więcej dobrych, mniej dobrych, szlachetniejszych, mniej szlachetnych itd.). Te różne stopnie porównują się do maksimum (najszlachetniejszego, najlepszego itd.), największy stan istnienia jest wtedy, gdy istnieje najwyższy stan prawdy (maksimum). Musi więc istnieć przyczyna doskonałości, którą odnajdujemy w istotach, a tę doskonałość lub maksimum rozumie się jako Boga.

Dowód 5: Argument teleologiczny

Obserwujemy w naturze nieinteligentne i nieożywione przedmioty działające w określonym celu, nawet jeśli te przedmioty nie są tego świadome (na przykład łańcuch pokarmowy lub procesy narządów zmysłów). Chociaż nieświadome, obiekty te wyraźnie działają w kierunku celu zgodnie z określonym planem, a zatem musi istnieć istota prowadząca je, która ma wiedzę, aby kierować je w kierunku ich celu. To jest rozumiane jako Bóg.

Etyka i cnoty kardynalne


W drugiej części Sumy Teologicznej Tomasz z Akwinu tworzy system etyczny oparty na twórczości Arystotelesa. Podobnie jak Arystoteles, Tomasz z Akwinu wierzył że dobre życie jest opisywane przez dążenie do najwyższego kresu. Akwinata, podobnie jak Arystoteles, również mówił o cnocie. Tomasz z Akwinu miał cnoty kardynalne, z których pochodziły wszystkie inne formy cnót. Były to sprawiedliwość, rozwaga, odwaga i wstrzemięźliwość.

Chociaż te cnoty kardynalne są szablonem życia moralnego, według Tomasza z Akwinu, nie wystarczą aby osiągnąć prawdziwe spełnienie. Podczas gdy Arystoteles wierzył że najwyższym celem jest szczęście i że droga do osiągnięcia tego prowadzi przez cnotę, Akwinata uważał że najwyższym celem jest wieczne błogosławieństwo, które zostało osiągnięte przez zjednoczenie z Bogiem w życiu pozagrobowym. To właśnie żyjąc tymi kardynalnymi cnotami człowiek zbliża się do prawdziwego spełnienia.

Tomasz z Akwinu dokonał rozróżnienia między szczęściem wiecznym, które można osiągnąć jedynie w życiu pozagrobowym, a szczęściem niedoskonałym, które można osiągnąć w tym życiu. Ponieważ szczęście wieczne jest zjednoczeniem z Bogiem, w tym życiu jest tylko szczęście niedoskonałe, ponieważ nigdy nie możemy wiedzieć wszystkiego, co można wiedzieć o Bogu w tym życiu.

Wpływ filozofii Tomasza Z Akwinu


Tomasz z Akwinu wywarł niesamowity wpływ na filozofię Zachodu. Za jego życia kościół był pod ogromnym wpływem dzieł Platona i umniejszał znaczenie Arystotelesa. Akwinata jednak zdał sobie sprawę, jak ważny był Arystoteles, i włączył dzieło Arystotelesa do katolickiej ortodoksji, na zawsze zmieniając kształt zachodniej filozofii. W 1879 roku nauczanie Tomasza z Akwinu zostało włączone do oficjalnej doktryny kościoła przez papieża Leona XIII.

Podziel się z kolegami

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *