Humanizm i początek Renesansu w Europie

Do połowy XV wieku Europa, zniszczona przez dżumę i wojny, pozostawała w tyle za innymi częściami świata, zarówno pod względem kulturowym, jak i politycznym. Jednak w tym właśnie czasie we Włoszech rozpoczęła się niezwykła rewolucja artystyczna i literacka, która będzie rozbrzmiewać przez wieki, podczas gdy coraz bardziej scentralizowane monarchie pojawiające się w Anglii, Francji i Hiszpanii i były gotowe do budowy globalnych imperiów.

Humanizm

EUROPA 1150-1550


W XV wieku edukacja i literatura w Europie były przez setki lat zdominowane przez potrzeby i zainteresowania Kościoła chrześcijańskiego. Chociaż wielcy autorzy klasyczni, tacy jak Arystoteles, stanowili część programu nauczania na uniwersytetach, ich prace były interpretowane w dużym stopniu w świetle nauk katolickich.

W połowie XV wieku zaczęło się to zmieniać, gdy uczeni we Włoszech zainteresowali się szerszą gamą literatury klasycznej, a zwłaszcza dziełami o bardziej świeckim nastawieniu, które poprzedzały powstanie chrześcijaństwa.

Rozprzestrzenianie się humanizmu


Odkryto nowe dzieła łacińskie, takie jak działa Witruwiusza, którego traktat o architekturze rzymskiej wywarł głęboki wpływ na architektów florenckich z XV wieku, takich jak Filippo Brunelleschi; podczas gdy inni, wcześniej zaniedbywani autorzy, tacy jak Cicero i Virgil, cieszyli się nową modą.

Ruch ten stał się znany jako „humanizm” ze względu na to że nauka umieściła ludzkość, a nie Boga, w centrum jego światopoglądu. Z Włoch ruch rozprzestrzenił się na północ, tworząc takie wybitne postacie, jak holenderski humanista Erazm i angielski filozof Thomas More.

Erazm z Rotterdamu (1466-1536)

Holenderski humanista Gerhard Gerhards (ok. 1466-1536) – znany jako Erazm – był wyświęconym kapłanem, ale żył jako uczony. W dziełach takich jak Pochwała szaleństwa (1509) krytykował zepsucie Kościoła, opowiadając się za życiem opartym na mocnych zasadach moralnych i religijnych. Jego krytyczna znajomość tekstów biblijnych pomogła utorować drogę reformacji.

Renesans

EUROPA 1450-1550


Europejski renesans („odrodzenie”) odnosi się do szerokiego ruchu, który rozpoczął się we Włoszech od początku do połowy XV wieku, który czerpał inspirację z nowego zainteresowania klasycznym światem, aby stworzyć zadziwiające osiągnięcia w sztuce, architekturze i literaturze. Dobrze prosperująca klasa kupiecka stała się mecenasem nowej sztuki, dając artystom większą swobodę, a pojawienie się druku umożliwiło szybkie rozpowszechnianie idei.

Architektura i sztuka


W architekturze mieszanka obywatelskiej dumy i silnych ambicji, by rywalizować z osiągnięciami architektury rzymskiej, dała impuls do niezwykłych dzieł, takich jak kopuła zbudowana dla katedry we Florencji (ukończona w 1436 r.) przez Filippo Brunelleschiego. W malarstwie i rzeźbie wpływ starożytnej Grecji i Rzymu był jeszcze bardziej widoczny; ponieważ istniało duże zainteresowanie nagim ciałem ludzkim, co widać zwłaszcza w dziełach Michała Anioła Buonarrotiego. Apel artystów włoskich tamtych czasów budzi podziw, zwłaszcza takich geniuszy jak Rafael i Leonardo da Vinci. W międzyczasie w literaturze renesans przyniósł tak słynne dzieła jak Książę (1532), wybitnie świecki podręcznik dla władców Machiavellego.

LEONARDO DA VINCI

Wyróżniający się spośród wielkich geniuszy renesansu Leonardo (1452-1519) został w 1466 roku uczniem rzeźbiarza Andrei del Verocchio. Wykazał się przedwcześnie rozwiniętym talentem malarskim, ale badał także inżynierię i teoretyzował szereg urządzeń wojskowych. Do jego dzieł artystycznych zalicza się nowatorski Last Supper, mural w kościele Santa Maria delle Grazie w Mediolanie oraz enigmatyczny portret Mona Lisa.

Podziel się z kolegami

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *