Celtowie byli ludem plemiennym epoki brązu i żelaza, zjednoczonymi wspólnym językiem, kulturą i sztuką. Mieszkali w całej Europie. Większość została ostatecznie podbita przez Rzymian i stała się częścią Cesarstwa Rzymskiego. Wiele niezdobytych obszarów zachowało od wieków odrębny język i kulturę. Irlandia i części Francji, Anglii, Walii i Szkocji do dziś mogą twierdzić, że są w dużej mierze celtyckie. Badania językowe wskazują, że Celtowie byli grupą indoeuropejską, po raz pierwszy zidentyfikowaną w Szwajcarii i Niemczech.

Pierwsze pisemne wzmianki o Celtach pochodzą od Greków z lat 630-600 p.n.e., gdy piszą o wydobywanie i handel srebrem z Półwyspu Iberyjskiego. Okres historii Celtów od V do I wieku p.n.e. nazywa się La Tene, od wioski nad jeziorem Neuchatel w Szwajcarii, gdzie prowadzili wykopaliska w połowie XIX wieku. Miecze, tarcze, szpilki, brzytwy, kotły, a nawet ludzkie szczątki zostały znalezione w mule jeziora, a wiele artefaktów zostało ozdobionych zakrzywionymi liniami, twarzami i motywami roślinnymi.

Przed i podczas okresu La Tene Celtowie migrowali, plemię po plemieniu, po całej Europie. W VII wieku p.n.e. ruszyli na południe przez Alpy i do doliny Padu we Włoszech, gdzie plemiona Boii, Insubres i Senonowie zaatakowali miasta etruskie. Rzymianie interweniowali, gdy Celtowie szli dalej na południe, ale zostali pokonani w Batde w Allii w 390 p.n.e., po czym Senonowie pod dowództwem Brennusa złupili Rzym i okupowali miasto na siedem miesięcy. W tym momencie Brennus przyjął łapówkę w wysokości 45 kg złota, aby opuścić miasto, chociaż siły celtyckie nękały miasto przez następne 50 lat. Do połowy IV wieku p.n.e. plemiona podbili Trację i utworzyli dynastię celtycką, która miała tam rządzić przez większość III wieku p.n.e. W tym stuleciu nastąpił szczyt potęgi i panowania Celtów. Celtowie nie mieli imperium, ale niezależne plemiona, niektóre z populacjami liczącymi setki tysięcy, kontrolowały znaczną część Europy od dalekiego zachodu po Morze Czarne. Nazwy plemienne, które zostały ostatecznie użyte do identyfikacji ich w okresie La Tene (na przykład Iceni i Veneti), nie ujawniają, czy ludność była rdzenną ludnością, czy podbitą rdzenną grupą, czy też była z nimi mieszana. Możliwe, że te populacje w tych miejscach uważały się za celtyckie przez całe pierwsze tysiąclecie p.n.e.

Pisma ich wrogów opisują Celtów jako żądnych krwi dzikusów, których okrucieństwo nie zna granic. Jednak plemiona celtyckie nie mogłyby istnieć na swoich ziemiach przez wieki, gdyby nie robiły nic poza wojną. Archeolodzy znajdują dowody na rodzinne zagrody z zaznaczonymi polami z pastwiskami. Podobnie jak większość ludzi z epoki żelaza, Celtowie czcili i składali ofiary niezliczonym bogom, lokalnym i wyjątkowym. Ich uczona klasa – druidzi – była mistrzami astronomii, matematyki, filozofii, medycyny i historii; gardzili pisaniem i wierzyli w ćwiczenie pamięci. Kobiety celtyckie miały więcej możliwości i niezależności niż kobiety w Grecji czy Rzymie; Pisarze tacy jak Diodorus, Siculus i Tacyt opisują kobiety, które walczyły jako wojowniczki lub służyły jako władczynie plemienne.

Wojownicy celtyccy byli znani z tego, że byli przerażający, działali jako niezależni wojownicy i starali się zwiększyć osobistą reputację bohaterów. Wielu z tych wojowników udowodniało swoje umiejętności, rezygnując z zbroi i tarcz. Przeciwne armie często musiały stawić czoła przerażającej wojnie psychologicznej prowadzonej przez zaciekłych, szalonych, nie odzianych długowłosych barbarzyńców. Znani byli również z przerażającego zwyczaju zbierania głów.

Wojska rzymskie podbiły Celtów (Galów) w północnych Włoszech, walcząc od 225 roku p.n.e. do 190 p. n.e. Dakowie pokonali Celtów w Czechach w 60 roku p.n.e. Julius Cezar zajął zachodnią Iberię. Opisał swoje podboje Galów w „Wojnach galijskich”. Jego oblężenie Alezji w regionie Owernii i schwytanie króla plemienia Vercingetorixa zakończyło jego zwycięstwa w 52 roku p.n.e. Za panowania Klaudiusza w 43 p.n.e., większość Wielkiej Brytanii została podbita. Celtycka królowa Boudika poprowadziła poważny, ale nieudany bunt w 61 roku n.e. Po wcześniejszych wojnach z Rzymem i Pontem Galia celtycka została dołączona do Kapadocji w 74 wieku n.e.. Irlandia nie została podbita i przez wieki pozostawała niezależna i celtycka. Nieliczne irlandzkie książki, które przetrwały, zawierają opis starożytnych mitów, wierszy, kodeksów prawnych i praktyk kulturowych Celtów.

Podziel się z kolegami

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *